ELEKTRİK AKIMI

 

Atomlar bir maddenin (katı, sıvı veya gaz olması fark etmez) en küçük yapı taşlarıdır. Bir atomun çekirdeği proton ve nötronlardan oluşur ve pozitif (+) elektrik yüklüdür. Çekirdeğin etrafını saran ve onun etrafında eliptik yörüngelerde dönen elektronlar ise (-) elektrik
yüklüdürler. Metallerde bütün elektronlar sabit değildir. En dış yörüngedeki elektronlar ısı, sürtünme indüksiyon vs. gibi etkilerin altında serbestçe diğer atomlar arasında hareket edebilmekte ve elektriği taşımaktadırlar. Bir iletkendeki elektronların bir uçtan diğer uca doğru hareket etmesi sonucu bir uçta elektron fazlalığı, diğer uçta ise elektron eksikliği meydana gelir. İletkenin bir ucu eksi elektrikle yüklüyken, diğer ucu ise pozitif elektrikle yüklü olur. İki uç arasındaki farka potansiyel fark veya voltaj denir. Bunun sonucunda iki uç birbirine bağlandığında bir uçtan diğerine elektron akımı olur ve potansiyel denge sağlanır. Bu elektron akışına elektrik akımı adı verilir.

Elektrik Akımının Etkileri
Elektrik akımı görünmez veya doğrudan fark edilmez. Ancak etkileri ile kendini belli eder.Elektrik akımının bilinen üç etkisi vardır. Bunlar;
1 Isı ve ışık etkisi
2 Manyetik etki
3 Kimyasal etki

Isı ve ışık etkisi

Bir iletkendeki elektron akışı o iletkenin ısınmasına neden olur. Isınma miktarı akım şiddetine, uzunluğuna ve malzemenin türüne bağlıdır. Bir iletkenin bir kısmı kesilip yerine ince bir tungsten tel bağlanır ise, tungsten tel beyazlayıncaya kadar ısınır ve ışık olarak
görünür. Bir ark tutuşturulduktan sonra elektronlar ve katyonlar (eksi yüklü parçacıklar) diğer parçacıklar ile çarpışarak kinetik enerjilerini ısıya dönüştürürler.

Manyetik etki
İçinden elektrik geçen bir iletkenin etrafı dairesel bir manyetik alanla çevrilidir. Akım yönünde bakıldığında, manyetik alan çizgileri iletkenin etrafında saat yönünün tersine doğru akar. Manyetik alanın şiddeti akım şiddetine ve iletkenin çubuk etrafındaki sarım sayısına bağlıdır.

manyetikalann

 

Kimyasal etki

Elektrik enerjisi akümülatörler halinde olduğu gibi kimyasal enerjiye dönüştürülüp saklanabilir, piller halinde de direkt olarak kimyasal enerjinin dönüşümünden ortaya çıkabilmektedir

KAYNAK: Prof.Dr.SAlim ASLANLAR ders notu.

Hakkında Orhan BAYLAN

Metal Teknolojisi Öğretmeni. Kaynak Bilim Uzmanı. C Sınıfı İSG Uzmanı

İlginizi Çekebilir

FOTOĞRAFLARLA KAYNAK HATALARI

KAYNAK SEMBOL KULLANIM ÖRNEĞİ

Bir Cevap Yazın